Hợp đồng thiết kế website cần có những nội dung gì?

Hợp đồng làm website không cần dài, nhưng cần chốt được vài thứ mà sau này rất khó nói lại. Bài này liệt kê những nội dung nên có, kèm ví dụ về cách viết mơ hồ và cách viết rõ hơn.

Nội dung dưới đây là kinh nghiệm trao đổi thực tế giữa hai bên, không phải tư vấn pháp lý. Với hợp đồng giá trị lớn hoặc có yếu tố đặc thù, bạn nên hỏi người có chuyên môn.

Phạm vi công việc

Đây là phần quan trọng nhất và cũng hay được viết sơ sài nhất. Phạm vi nên trả lời được:

Website có bao nhiêu trang, tên từng trang.
Giao diện dùng mẫu có sẵn hay thiết kế riêng, được chỉnh bao nhiêu lần.
Nội dung do bên nào viết, số lượng bao nhiêu.
Hình ảnh do bên nào chuẩn bị.
Các thành phần bắt buộc: nút gọi, Zalo, biểu mẫu nhận thông tin khách, bản đồ, mã theo dõi truy cập.
Những gì không thuộc phạm vi, ví dụ đặt lịch, thanh toán, đa ngôn ngữ.

Mục cuối cùng — danh sách những gì không làm — thường bị bỏ qua, nhưng nó chính là thứ ngăn tranh cãi về sau.

Mốc thanh toán và thời gian

Nên chia tiền theo kết quả thay vì theo lịch. Một cách chia phổ biến là ba mốc: đặt cọc khi bắt đầu, thanh toán khi duyệt giao diện, thanh toán phần còn lại khi bàn giao. Điều quan trọng là mỗi mốc gắn với một việc kiểm tra được, chứ không phải gắn với một ngày trên lịch.

Về thời gian, nên ghi hai loại: thời hạn bên làm cam kết, và thời hạn bên bạn cam kết cung cấp nội dung. Rất nhiều dự án chậm không phải vì bên thiết kế, mà vì nội dung từ phía chủ website về muộn.

Quyền sở hữu

Ba thứ cần nói rõ chủ sở hữu:

Tên miền — nên ghi rõ đăng ký bằng thông tin của bạn và bạn là người quản lý.
Nội dung — văn bản và hình ảnh bạn cung cấp vẫn thuộc về bạn; nội dung bên làm viết cho bạn cũng nên thuộc về bạn sau khi thanh toán đủ.
Mã nguồn hoặc quyền quản trị website — bạn cần biết mình nhận được gì: toàn bộ mã nguồn, hay quyền quản trị trên nền tảng của họ. Hai thứ này khác nhau và ảnh hưởng tới việc bạn chuyển sang đơn vị khác về sau.

Bảo mật, sao lưu và quyền truy cập

Phần này hay bị coi là kỹ thuật nên bỏ qua, nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp tới bạn:

Website có chứng chỉ bảo mật để chạy giao thức an toàn không.
Ai giữ tài khoản quản trị, và có bao nhiêu tài khoản.
Có sao lưu định kỳ không, và bạn có thể yêu cầu một bản sao lưu khi cần không.
Khi bạn muốn đổi mật khẩu hoặc thu hồi quyền của người cũ thì làm thế nào.

Sửa đổi và phạm vi phát sinh

Nên thống nhất trước: được chỉnh bao nhiêu lần trong phạm vi, và khi vượt thì tính thế nào. Cách tính có thể theo giờ hoặc theo đầu việc, miễn là cả hai bên biết trước con số. Điều nên tránh là thoả thuận "hỗ trợ nhiệt tình" — nghe dễ chịu nhưng không đo được.

Chấm dứt và chuyển đi

Hợp đồng nên ghi rõ nếu một bên dừng giữa đường thì phần đã làm được thanh toán ra sao và bạn nhận lại những gì; danh sách cần nhận nằm ở bài bàn giao website gồm những gì.

Điều khoản mơ hồ và cách viết lại

Cách viết mơ hồ	Cách viết rõ hơn
Thiết kế website theo yêu cầu	Website tối đa 5 trang gồm trang chủ, giới thiệu, dịch vụ, bảng giá, liên hệ
Hỗ trợ sau bàn giao	Hỗ trợ kỹ thuật qua Zalo trong giờ làm việc; sửa lỗi do bên làm gây ra không tính phí
Tặng tên miền	Tên miền .com đăng ký năm đầu bằng thông tin của khách, khách là chủ sở hữu
Chỉnh sửa không giới hạn	Ba lần chỉnh trong phạm vi; vượt số lần thì báo giá theo đầu việc
Bàn giao website	Bàn giao tài khoản quản trị, tên miền, hosting và toàn bộ nội dung đã đăng
SEO cơ bản	Mỗi trang có tiêu đề và mô tả riêng; có sitemap; không cam kết thứ hạng

Bảng này cũng dùng được khi bạn đọc hợp đồng của bên khác: gặp câu ở cột trái, hãy đề nghị viết lại theo hướng cột phải.

Đối chiếu với gói bạn chọn

Nếu bạn dùng một gói có bảng giá công bố, hãy lấy danh sách hạng mục đó làm bản nháp cho phần phạm vi công việc trong hợp đồng. Webxin.net công bố hạng mục theo từng gói tại bảng giá thiết kế website. Với ngành có yêu cầu riêng về thông tin hiển thị — chẳng hạn website văn phòng luật — nên ghi thêm ai chịu trách nhiệm về nội dung chuyên môn đăng trên website; Google Search Central cũng nhấn mạnh nội dung hữu ích và đáng tin cậy.

Trước khi ký, bạn nên đọc kèm hai bài: cách chọn đơn vị thiết kế website để kiểm tra năng lực, và bài bàn giao nói trên để chuẩn bị cho ngày nghiệm thu.